طراحی و اجرا
ویلای لتیان
جادهی سد لتیان، جاجرود
روایت پروژه
زمین ۲٬۹۰۰ مترمربعی این پروژه میان دو جهان ایستاده است. یک سو به رودخانهای میرسد که از سد لتیان جدا میشود، با کوهی که در پس آن قد کشیده است. سوی دیگر به جادهای باز میشود که آدمها را به سوی سد میبرد. خانه باید جایی میان این دو، میان سکوت طبیعت و آمدوشد جاده، پیدا میکرد.
کارفرما ابتدا برای بازسازی بنای قدیمی باغ سراغ ما آمد. اما بنا، که بخشی از آن پیشتر به دست تیم قبلی تخریب شده بود، دیگر توانی برای ماندن نداشت. سازهاش مخاطرهآمیز بود و سقفهایش آنقدر کوتاه که نفس فضا را میگرفت. تصمیم گرفتیم از نو شروع کنیم.
ایده از معماری بومی آمد و زبانش امروزی شد. آجر، با گرما و رنگ خاکیاش، پوستهی خانه شد. سنگ فیروزهای بجنورد هم کنار آن نشست، رنگی که انگار تکهای از آب رودخانه را به بنا آورده است. حاصل، خانهای است که تازه است، اما غریبه نیست.
درختان باغ پیش از ما اینجا بودند و ما خواستیم بعد از ما هم بمانند. یکی از آنها درست در مسیر تراس طبقهی اول ایستاده بود. سازه را دور آن چرخاندیم و دایرهای برایش باز گذاشتیم. حالا درخت از میان تراس بالا میرود و سایهاش بخشی از خانه است.
طبقهی اول به خواب و خلوت خانواده تعلق دارد: چهار اتاق مستر برای پدر و مادر، دو فرزند و میهمان. هر اتاق به اندازهی صاحبش شکل گرفته و طراحی داخلیاش با سلیقه و سن او هماهنگ است. دو اتاق جنوبی به تراسهایی بزرگ باز میشوند که رو به باغاند. صبحها از همینجا شروع میشوند.
در محوطه، درختان میوه ماندند و درختان تازهای کنارشان کاشته شد. کفها با سنگ مالون پوشیده شدند تا بنای تازه در دل طبیعت جای خودش را پیدا کند، نه اینکه با آن بجنگد. آب، رشتهای است که محوطه را به هم پیوند میدهد: آبنماها، استخر روباز چهارفصل و آلاچیقی شیشهای که در کنار آن، بیشتر به تماشا شبیه است تا به ساختمان.
برای روزهای سرد، استخری سرپوشیده در زیرزمین جای گرفت. زیرزمین معمولاً جای تاریکی است، اما ما گودال نوری تا عمق آن پایین بردیم. حالا نور روز آرام به آنجا هم سرک میکشد و آب زیر آن جان میگیرد.
و بام، که شاهنشین خانه شد. نشیمنی با شومینه و شیشههای قدی، و حوضی کمعمق و فیروزهای که آسمان، کوه و باغ را در خود دارد. کف آن با خشت دستساز پوشیده شده است، همان خشتی که خانهی مادربزرگهایمان را به یاد میآورد و آرامشی که در آن جریان داشت. اینجا جای دورهمیها و شبهای دوستانه است؛ جایی که خانه به منظره میرسد و آدمها به هم.